Bebeklerde ve Çocuklarda Görme Bozuklukları Belirtileri

  • Gözde yaşarma
  • Çapaklanma
  • Göz kayması
  • Göz kapağı düşüklüğü
  • Göz kapaklarında şişlik
  • Tek gözü kapatarak bakma
  • Çok yakından bakma
  • Yakından televizyon izleme
  • Okuduğu yeri kaçırma
  • Okuduğu yeri belirlemek için parmak koyma
  • Dalgınlık
  • Sık sık gözleri kaşıma
  • Başı bir yana eğerek bakma
  • Gözleri kısarak bakma
  • Baş ağrısı
  • Derslerde düşük performans
  • Fotoğraflarda göz bebeğinde beyaz refle izlenmesi

Çocuklarda Gözde Sulanma

Çocuklarda, özellikle de bebeklik döneminde konjonktivitler, kornea ve kapak hastalıkları, yabancı cisimler ve konjenital glokom gibi durumlar sulanma meydana getirebilir, ama gözde sulanma asıl olarak gözyaşı kanalı tıkanıklıklarının veya darlıklarının tipik belirtisidir.

Bazen bu sulanma mikrobik bir hal alır ve çapaklanma meydana gelebilir. Burun köküne basıldığında iltihabi sıvılar çıkabilir. Bu durum ilk bir yaş içerisinde anne-babalar için sıkıntılı bir durum oluşturur, fakat genellikle bu sürenin sonunda kanal açılır ve çocuğun şikâyetleri kaybolur.

Bu dönem içerisinde kanalın açılmasını kolaylaştırmak için burun köküne masaj önerilebilir. Çapaklanmanın çok olduğu dönemlerde antibiyotik damlalar kullandırılır. Enfeksiyon, göz ve çevresindeki dokulara yayılacak şekilde artarsa daha yoğun bir tedavi gerekebilir.

Bir yaşının sonunda kanal hala açılmamış ise genel anestezi altında sondalama yapılır. Sondalama işlemi başarısız olduğu takdirde birkaç defa tekrarlanabilir. Buna rağmen kanal açılmazsa 3-4 yaşlarını geçtikten sonra aynı erişkinlerde olduğu gibi cerrahi müdahalede bulunulur.

Çocuklarda Gözyaşı Tıkanıklığı

Yeni doğan bebeğin bir veya her iki gözünde sürekli sulanma ve çapaklanma görülürse, gözyaşı kanallarının doğuştan tıkalı olabileceği düşünülerek bir göz doktoruna başvurulmalıdır. Teşhis doğrulanırsa doktor önce gözyaşı kesesine masaj yapılmasını ve bazı göz damlalarının kullanılmasını tavsiye edecek, sulanma ve çapaklanma geçmediğinde ise gözyaşı kanalının açılmasını önerecektir. Doğuştan gözyaşı kanalı tıkanıklığı, bebek 18 aylık olmadan önce tedavi edilmelidir. Çünkü 18 aydan önce basit bir girişimle düzeltilebilen bu problem için ileri yaşlarda ameliyat gerekli olmaktadır.

Çocuklarda Gözde Hareket Bozuklukları

Bebeklerde ilk 3 ayda ara sıra olan göz kaymaları normaldir. Daha sonra olan kaymalar mutlaka göz hekimince değerlendirilmelidir. Kaymalar bazen sadece basit bir şaşılıktan fazlası olabilir. Devamlı olarak bir gözün kayması görmenin o gözde daha az olduğunun belirtisidir ve önemlidir. Doğuştan kas felçleri de olabilir. Gözün hareketlerini sağlayan kaslara beyinden gelen sinirlerin felçleri görülebilir.

  •  Gözün içinde bulunduğu kemik çukuru (orbita) boyutlarının değişik olduğu durumlar da gözün hareketlerinde bozukluklara neden olabilir. Bazen de yapısal olarak gözün bazı kasları düzenli çalışmaz ve gözde hareket bozuklukları görülebilir.
  • Gözdeki hareket bozuklukları gözlük, ortoptik tedaviler ve cerrahi yöntemlerle düzeltilebilir.

Çocuklarda Şaşılık

Şaşılık, her iki gözün birbiriyle olan paralelliğini yitirmesidir. Her bir gözde altışar adet göz dışı kas bulunmaktadır. Bunların birinde veya bir kaçında kuvvet azlığı ya da fazlalığı olması gözlerde kayma sebebidir. Gözler değişerek kayabileceği gibi devamlı olarak aynı gözde kayabilir. Bebeklerde ilk 3 ayda ara sıra olan göz kaymaları normaldir. Çünkü bu döneme kadar bebekler gözlerini paralel tutan her iki gözüyle algılama yeteneğini geliştirememişlerdir. Daha sonra olan kaymalar mutlaka göz hekimince değerlendirilmelidir.

Şaşılık tedavisinde erken teşhis, etkili tedavi için oldukça önemlidir. Her yaştaki çocuğa şaşılık muayenesi yapılabilmektedir. Ancak 4 yaş öncesi çocukların mutlaka göz muayenesinden geçmesi yararlı olacaktır. Bu yaş grubunda kayma izlenmese dahi ayrıntılı muayene son derece önemlidir. Teşhiste geç kalındığında ömür boyu sürecek estetik problemlerin yanı sıra kalıcı görme kusuru oluşabilmektedir.

Göz Tembelliği

Göz tembelliği, bir gözün diğerinden az görmesidir. Göz tembelliği ancak küçük yaşlarda tespit edilirse tedavi edilebileceğinden, anne-babaların bu konuda son derece hassasiyet göstererek, erken yaşlarda çocukların göz muayenesi olmalarını sağlamaları gerekir. Göz tembelliği, az veya bozuk gören gözün beyne ilettiği görüntünün zamanla beyin tarafından algılanmasında yaşanan azalma ile oluşur.7 yaşına kadar çocuklarda çift gözle görme dengesi oluştuğundan tembelliğin tedavisi bu yaşa kadar yapılmalıdır. Göz tembelliğine sebep olan durumların bir an önce ortadan kaldırılması ve görme sinirinin uyarılmaya başlanması gerekir.

Göz Tümörleri

Bebeklerde en sık ve önemli göz tümörü Retinoblastomdur. Retinoblastom çocukluk çağının en yaygın kötü huylu tümörüdür. Vakaların çoğunluğu üç yaşından önce belirginleşir. Tümör irsi (kalıtsal) olabilir veya olmayabilir. Değişik belirtiler ile kendini gösteren rahatsızlık şaşılık şeklinde de karşımıza çıkabilir. Bu nedenle şaşılık şikâyeti olan çocukların vakit geçirmeden göz hastalıkları uzmanına muayene ettirilmesi şarttır. İhmal edilmiş vakalarda göz etrafı dokularında şişme, gözün öne doğru şişmesi şeklinde de belirtiler izlenebilir.

Konjenital Glokom

Gözün ön yapılarının anne karnında yetersiz gelişmesi sonucu ortaya çıkan göz tansiyonu artışı ve buna bağlı ortaya çıkan belirtilerdir. Bu başlık altında birkaç tip glokomdan bahsedilebilir. Yaşamın ilk günlerinde doğumdan hemen sonra görülen ” hakiki konjenital glokom ” en sık rastlanılan tipidir. Eğer ilk bir kaç yılda görülürse “infantil (bebeklik dönemi) glokomu” 3 yaşından sonra ortaya çıkarsa “jüvenil (genç erişkin) dönemi glokomu” olarak adlandırılabilir.

Konjenital Katarakt

Konjenital katarakt doğumdan itibaren görülen, lensin tek veya çift taraflı olarak saydamlığını kaybetmesi ve opaklaşmasıdır. Doğuştan olan kataraktlar annenin gebelik sırasında geçirdiği enfeksiyonlara, kullanılan ilaçlara bağlı olarak ortaya çıkabildiği gibi, hiçbir nedene bağlı olmadan da oluşabilmektedir. Doğumsal kataraktlı gözde en önemli sorun göz tembelliğidir (ambliyobi). Göz tembelliğini yenebilmek için ameliyat, göz doktorunun önerisi doğrultusunda mümkün olan en kısa zamanda yapılmalıdır.